Başlıklara ve panel içindeki altı çizili isimlere tıkla → bilgi açılır, ← geri ile dön. Aşağıda köken anlatıları, komşu aşiretler ve kaynaklar da var.
Meheli aşireti (Meheliyan, Mehelî, Me'lıc), Diyarbakır'ın Çınar ve Bağlar ilçeleri ile Mardin'in Derik ilçesini kapsayan Karacadağ bölgesinde yaşayan bir Dımıli (Zaza) aşiretidir; bu nedenle "Karacadağ Mehelileri" olarak da anılır. Üyeleri ağırlıkla Dımılice (Zazaca / Kırmancki) konuşur.
Aşiret, ortak ata Şaweli Bey'in altı oğlundan geldiğine inanılan altı kola ayrılır: Kalayîban (Eyub / Kal Ayib), Husukan (Husên), Şeynan (Şahîn), Xaltan (Xalit), Sefan (Sefer) ve Haman (Humud). Haman kolu bugün Kurmancca, diğerleri Dımılice konuşur. Köyleri Çınar, Bağlar ve Derik'e dağılır.
Sözlü geleneğe göre aşiret Bingöl (Çabakçur / Çewlîg) yöresinden yaklaşık 300–600 yıl önce Karacadağ'a göç etmiştir. Daha eski ve efsanevi bir anlatı, soyu Abbasi dönemi Bağdat'ındaki Bermekî (Barmakid) ailesine bağlar. Yaygın göç efsanesinde, bir devlet zabitinin aşiretin kızını istemesi üzerine en küçük kardeşin gelin kılığına girip zabiti öldürmesi ve ailenin göç etmesi anlatılır; tanışma parolası "Şeva reş, şûva reş"tir.
Meheli aşireti hakkında başlıca kaynaklar: Pınar Yıldız'ın Mehelî û Kirmanckîya Înan (2017) kitabı ve "Karacadağ Mehelileri" makalesi (2022), Yüzbaşı E. Noel'in 1919 günlüğü, 1918 tarihli Fihristü'l Aşâir ("Mahhal") kaydı ve Ziya Gökalp'in Kürt aşiretleri üzerine incelemeleri.